Besluit beperking bijbetaling bij waardeoverdracht – een schijnoplossing

Afgelopen week heeft Minister Kamp een ontwerpbesluit aan de Kamer aangeboden waarin de bijbetalingsverplichting van werkgevers bij waardeoverdracht kan worden beperkt. Dit besluit lijkt een oplossing te bieden, maar is niet meer dan een pleister op een diepe wond.

Problematiek

Bij waardeoverdracht wordt de over te dragen waarde berekend op basis van een wettelijk standaard tarief. Sinds 2008 is dit tarief gebaseerd op de marktrente in plaats van een vaste rekenrente van 4%. Hierdoor beweegt de overdrachtswaarde mee met de marktrente. Hoe hoger de marktrente, hoe lager de overdrachtswaarde. Hoe lager de marktrente, hoe hoger de overdrachtswaarde.

De overdrachtswaarde is de waarde die van de ene uitvoerder naar de andere uitvoerder moet worden overgedragen. Deze waarde wordt voor de uitgaande partij gefinancierd door de afkoop van de betreffende pensioenverzekering. Een eventueel overschot of tekort is voor rekening van de ex-werkgever van de werknemer die waardeoverdracht laat plaatsvinden.

De ontvangende partij koopt pensioen in en financiert dat met de overdrachtswaarde. Indien het contracttarief van de nieuwe werkgever een hogere inkoopsom veroorzaakt dan de overdrachtswaarde, moet de nieuwe werkgever bijbetalen. Indien er een overschot is bij de ontvangende partij, dan wordt dat aangewend voor extra pensioen voor de werknemer.

Doordat de overdrachtswaarde fluctueert en het contracttarief niet, kun je het ene jaar worden geconfronteerd met een overschot, het andere jaar met een tekort. Zowel voor de ex-werkgever als de nieuwe werkgever. Een tekort dient te worden gefinancierd door de (ex-)werkgever.

De nieuwe werkgever kan hier rekening mee houden bij het aannemen van nieuw personeel. Het kan een overweging zijn om in tijden van een lage overdrachtswaarde geen nieuw personeel aan te nemen. En neem je toch personeel aan, dan kan in overleg worden gekeken of waardeoverdracht wel zinvol is. En bij de vaststelling van de budgetten kan rekening worden gehouden met de verschuldigde koopsommen. Ideaal is het niet, maar voor een goede ondernemer die wordt bijgestaan door een deskundig adviseur geen onoverkomelijk bezwaar.

De ex-werkgever is een ander verhaal. Die heeft niet altijd invloed op het feit dat werknemers vertrekken. En verder heeft de werkgever nooit invloed op of en zo ja wanneer de waarde wordt overgedragen. Een werknemer kan zelfs besluiten het pensioen niet over te dragen en bij een volgende wisseling van werkgever (over enkele jaren) dat alsnog te doen.

Problemen voor ex-werkgevers

Ex-werkgever worden dus geconfronteerd met extra financiële lasten ten gevolge van een wettelijk recht op waardeoverdracht (sinds 8 juli 1994). De rekenregels zijn echter in 2008 gewijzigd waardoor deze sinds 2011 financiële consequenties kunnen hebben. Hier had geen enkele ondernemer rekening mee kunnen houden!

Het ontwerpbesluit stelt dat een werkgever die geconfronteerd wordt met lasten van € 15.000,- of meer en die 10% of meer van de overdrachtswaarde bedragen er voor kunnen kiezen om niet mee te werken aan de overdracht.

De lijkt een mooie oplossing, maar is slechts van toepassing op een klein deel van de overdrachten, zo blijkt ook uit de toelichting op het besluit.

Ik vind het onbegrijpelijk dat een wettelijke wijziging ondernemers ineens confronteert met financiële consequenties waar zij geen maatregelen tegen hebben kunnen nemen en de overheid komt dan met een halve maatregel. Als je dan een oplossing bedenkt, kom dan met een echte oplossing.

Een echte oplossing

Ik zal een suggestie doen.

“Alle werkgevers die geconfronteerd worden met een bijbetalingsverplichting ten gevolge van een waardeoverdracht door een ex-werknemer die na 8 juli 1994 uit dienst is gegaan en die pensioenrechten hebben opgebouwd in een verzekeringscontract gesloten vóór 1 januari 2008 (de datum van wijziging rekenregels wettelijk recht) kunnen hun medewerking aan de waardeoverdracht weigeren.”

Wie moeten dan nog wel meewerken aan waardeoverdracht?

Alle werkgevers die na 1 januari 2008 een contract hebben gesloten met een verzekeringsmaatschappij. Let op, het gaat dan alleen om de rechten opgebouwd in het nieuwe contract. Zij wisten immers van de nieuwe rekenregels en konden daar rekening mee houden bij de keuze van het pensioensysteem of het risico op waardeoverdracht afdekken middels een verzekering.

Verder moeten werkgevers die werknemers aannemen ook meewerken aan de overdracht. De financiële consequenties zijn, zoals hierboven reeds betoogd, immers van te voren in te schatten bij de aanname van nieuw personeel.

Ook dit is een beperkte oplossing, maar beperkt voor de korte termijn in ieder geval de echte schade. Voorlopig, want dit najaar start een brede discussie over waardeoverdracht. Het advies aan de STAR is inmiddels aangevraagd.

Het ontwerpbesluit is hier te lezen

 

 

Reageer