Bedrijven in crisis

Een groot aantal bedrijven bevindt zich in een financiële storm. Vaak veroorzaakt door beperkte financieringsmogelijkheden en omzetdaling. De meeste bedrijven zoeken oplossingen in kostenreductie. In de zoektocht naar reductiemogelijkheden wordt pensioen vaak overgeslagen. Maar toch is het (tijdelijk) verlagen van de pensioenpremies een heel reële optie. Ik merk veel onbekendheid met dit fenomeen. Daarom een artikel over betalingsvoorbehouden in pensioentoezeggingen.

Mogelijk bevinden zich 18.000 bedrijven in Nederland in zwaar weer vanwege beperkte financieringsmogelijkheden zo blijkt uit een onderzoek van Deloitte. Ook blijkt een groot aantal bedrijven pessimistisch over de nabije toekomst. In mei 2009 verwacht 29 procent van de bedrijven een herstel in Q3 of Q4 2009. Iets meer dan de helft verwacht het herstel vanaf 2010 en 14 procent denkt dat de economie zich pas vanaf 2011 zal verbeteren.

Ook worden steeds meer ondernemingen negatief beïnvloed door de crisis, denk hierbij aan een terugloop van de omzet. Bedrijven die omzetverlies verwachten, gaan uit van een daling van gemiddeld 13 procent. De meeste ondernemingen, ongeveer 60% is bezig met kostenreductie om de terugval in omzet te ondervangen. Een groot aantal bedrijven heeft echter ook aangegeven dat kostenreductie zijn grenzen kent en mogelijk niet het volledige probleem zal opvangen. Het is daarom ook van groot belang om alle mogelijkheden die er zijn te benutten. Een van de mogelijkheden is wellicht pensioen!

Artikel 12 van de Pensioenwet luidt:

  1. De werkgever kan zich bij het sluiten of bij een wijziging van de pensioenovereenkomst het recht voorbehouden de premiebetaling, voorzover deze betrekking heeft op de bijdrage van de werkgever, te verminderen of beëindigen in geval van een ingrijpende wijziging van omstandigheden.
  2. Andere bedingen dan die bedoeld in het eerste lid, waarin een voorbehoud wordt gemaakt inzake premiebetaling, zijn nietig.

Het is dus mogelijk om als werkgever een betalingsvoorbehoud op te nemen in de pensioenovereenkomst. Indien dat voorbehoud is opgenomen kan onder voorwaarden worden overgegaan tot een tijdelijke premieverlaging of premiestop.

  • Het voorbehoud moet zijn opgenomen in de pensioenovereenkomst. Dat is dus niet het pensioenreglement (waar die vroeger tijdens de PSW stond) maar in de afspraak die wordt gemaakt tussen werkgever en werknemer;
  • het voorbehoud met zijn opgenomen in de startbrief. Dat is het document in begrijpelijke taal dat aan de deelnemers moet worden versterkt;
  • het betalingsvoorbehoud moet zijn opgenomen in de uitvoeringsovereenkomst. Dat is de overeenkomst die is gesloten met de uitvoerder;
  • er moet sprake zijn van ingrijpende wijziging van omstandigheden.

Wat moet worden verstaan onder ingrijpende wijziging van omstandigheden is uitgebreid toegelicht in de memorie van toelichting bij de Pensioenwet: “De formulering «een ingrijpende wijziging van de omstandigheden» wordt sinds 1973 in de PSW gehanteerd. In de parlementaire stukken is door de regering toegelicht wat hieronder kan worden verstaan: het financiële onvermogen van de werkgever; de uitbreiding van de pensioenregeling tot een nieuwe groep werknemers en de toetreding tot een verplichtgesteld bedrijfstakpensioenfonds (Kamerstukken II 1971/72, 11 529, nr. 3, blz. 6, en nr. 5, blz. 4). In de memorie van toelichting is aangegeven dat het moet gaan om omstandigheden die ten tijde van de toezegging nog niet aanwezig of niet kenbaar waren, maar niet vereist is dat de wijziging van omstandigheden onvoorzien is (Kamerstukken II 1971/72, 11 529, nr. 3, blz. 8). Bij verschil van mening over de vraag of er inderdaad sprake is van een ingrijpende wijziging van omstandigheden, kan deze vraag aan de rechter worden voorgelegd (Kamerstukken II 1971/72, 11 529, nr. 5, blz. 4). Het voorbehoud kan uiteraard alleen betrekking hebben op het deel van de premie dat voor rekening van de werkgever komt, en niet op het deel dat op het inkomen van de werknemer is ingehouden als bijdrage van de werknemer. De mogelijkheid om in een pensioenovereenkomst een betalingsvoorbehoud op te nemen geldt uiteraard niet voor een werkgever die op grond van een verplichtstelling deelneemt in een bedrijfstakpensioenfonds.”

Let wel, de Pensioenwet is er ter bescherming van de pensioenrechten van de werknemers. In sommige situaties zijn werknemers er echter beter mee uit dat de pensioenpremies even niet worden betaald. Het is dan de keuze: of je baan, of je pensioen. Ik weet wel wat ik zou kiezen.

Werkgevers die gebruik willen maken van deze wettelijke mogelijkheid raad ik aan om contact op te nemen met de uitvoerder en te overleggen of in hun specifieke situatie gebruik kan worden gemaakt van deze mogelijkheid. Zij kunnen in grote mate beoordelen of aan alle voorwaarden vanuit de Pensioenwet is voldaan. Tevens kunnen zij de procedure starten om de premieverlaging in werking te zetten. Ga in ieder geval niet op eigen houtje de premie verlagen, want dan kan er sprake zijn van ongeoorloofd verzuim van premiebetaling.

Reageer