Artikel PensioenAdvies: Nieuwe exameneisen pensioenadviseurs zijn prima!

Inleiding

Er is veel te doen over de nieuwe eisen die aan pensioenadviseurs gesteld gaan worden. Met name de eis dat om de 3 jaar opnieuw examen moet worden gedaan, levert veel kritiek op. Van die kritiek ben ik echter niet onder de indruk. Ik heb bovendien het idee dat de meeste kritiek van ‘niet pensioenadviseurs’ komt. Een échte pensioenadviseur durft en kan die examendruk wel aan namelijk! Dat komt mede omdat de echte pensioenadviseur inmiddels de Wft module Pensioenverzekeringen al heeft gehaald.

Hoe zit het

Op dit moment moet een diploma-/vergunninghouder Wft – en ook voor de module Pensioenverzekeringen – voldoen aan ‘reguliere’ permanente educatie, met cycli van 1,5 jaar. Dat stelt om twee redenen niet zoveel voor. Een mooi voorbeeld: als je in juni 2011 PE Leven deed, kreeg je een vraag over het wetsvoorstel inzake de verhoging van de AOW van toenmalig Minister Donner uit december 2009! Dat wetsvoorstel was allang geen voorstel meer en Donner geen minister. Daarnaast kon je ‘klassikaal’ PE doen, met een toets element dat als volgt ging: als ik zeg, nu opletten, dan krijgen jullie daar een vraag over straks. Tja, is PE dan van belang? Het gaat toch om (toepasbare) kennis en niet om aanwezigheid?

Hoe wordt het

Vanaf 2014 gaat het als volgt. Allereerst moet ik permanent ‘bij’ zijn en ten tweede moet ik eens per 3 jaar een volledig hernieuwd examen doen. Dat permanente ‘bij’ zijn is natuurlijk bij PE van essentieel belang. Van een professionele adviseur mag verwacht worden dat hij continu weet wat er speelt en gaat spelen. Daarnaast moet ik dus elke 3 jaar opnieuw examen doen. Dat is voor de huidige Wft diploma-/vergunninghouders voor medio 2018, want er komt vanaf 2014 nog een keer een PE-cyclus van 1,5 jaar oude stijl. Voor diegenen die na 2014 hun diploma halen, die moeten direct vanaf dat moment binnen 3 jaar daarna opnieuw examen doen.

Los daarvan krijgen pensioenadviseurs te maken met 3 modules, ook basis en vermogen (inkomen vervalt immers in combinatie met Pensioenverzekeringen). Wat ik van deze stapeling vindt heb ik al eerder gedeeld. Die vind ik niets. Ik wil 1x examen doen, voor het ‘hoogste’ diploma, dat is Wft Pensioenverzekeringen. Wie het meerdere kan, kan ook het mindere, zal ik maar zeggen. Bovendien heeft de module basis geen enkele toegevoegde waarde als het gaat om een goed pensioenadvies. Dit is slechts een overblijfsel van het oude assurantie B-examen!

Is het terecht en logisch

Logisch misschien niet, maar wel terecht is mijn mening. Even terug in de geschiedenis. Vroeger haalde je op een zaterdagnamiddag het assurantie B-diploma, en ging je de maandag daarna (pensioen)verzekeringen verkopen. PE? Nooit van gehoord. Iedereen, zelfs zonder B-diploma noemde zich pensioenadviseur en mocht adviseren. Ook ik had overigens geen B-diploma en hoefde niet aan PE te doen tot 2007! Met de invoering van de Wft moest ik wel aan PE doen, maar ik ‘kreeg’ mijn Wft-vergunning op grond van andere diploma’s die gelijkgesteld werden. Maar toen de module Pensioenverzekeringen werd geïntroduceerd moest ik toch aan de bak, en gewoon examen doen.

Ik ben ook advocaat, moet daar wel aan PE doen, maar hoef niet om de zoveel tijd opnieuw examen doen. Dat geldt ook voor accountants, belastingadviseurs, notarissen etc. Ook voor bijvoorbeeld medici gelden geen hernieuwde exameneisen. Toch denk ik dat het steeds meer die kant opgaat. Zeker als je als ‘adviseur’ – en dat zou  zeker ook voor medici moeten gelden – gaat over het geld/inkomen van iemand anders, met- denk aan het nabestaandenpensioen- grote gevolgen bij leven/dood. Dat mag alleen gedaan worden door echte deskundigen.

En, als je het dan – na herexamen(s) – niet haalt? Dan mag je je beroep niet meer uitoefenen?! Ja, dat klopt. Is dat hard? Ja, heel hard. Het overkwam advocaat mr. Moszkowicz onlangs, bij uitsluitend reguliere PE. Maar, laten we eerlijk zijn, als je na serieus studeren, met de mogelijkheid van – onbeperkte – herkansing, het examen niet haalt, dan moet de vraag dus echt zijn of iemand nog wel z’n beroep mag uitoefenen? Mijn antwoord is daarop nee dus. De tijd van ‘alles versucht, nichts gelungen, dann geht mann in versicheringen’ is gelukkig hiermee definitief passé!

Wat toetsen/examineren

Wel moet er kritisch gekeken worden wat en hoe geëxamineerd wordt. Primair actuele/nieuwe kennis. De vragen/casussen moeten dus zodanig zijn opgesteld dat in de actualiteit de ‘basis’ ingebakken zit. Dit vergt goede examens. Ook daar schort het op dit moment in de examenpraktijk aan. De CDFD is echter druk doende om betere/objectieve examens te realiseren. Moeten ook overige competenties en vaardigheden opnieuw getoetst? Ja, toch ook wel. De ‘consument’ verandert. Wordt mondiger en deskundiger. Vraagt dus andere ondersteuning/advies. Ook de technische mogelijkheden voor ‘advisering’ ontwikkelen, bijvoorbeeld pensioen(offerte)adviesoftware, gebruik van back-offices en procedurele aanpakken. Daar mag dus best aandacht voor zijn.

Conclusie

Natuurlijk is het nieuw. Eens per drie jaar examen en haal je dat niet, dan mag je je vak niet meer uitoefenen. Zó streng zie ik het in andere beroepsgroepen niet, nog niet. De RPA (beoogd fusiepartner van de NOPD) kent wél al een tweejaarlijks examen. Dat functioneert goed. Ik ben dus wél een voorstander van én echte permanente educatie met een écht examen. We praten toch al lang over ‘een leven lang leren’. In de huidige en toekomstige snel en steeds sneller veranderende maatschappij zal dat ook gewoon essentieel en noodzakelijk zijn om je vak uit te kunnen oefenen. Vroeger ‘verkochten’ we C-polissen als pensioenadviseur, nu vullen we communicatie-trajecten in, en dan ook nog eens voor zowel jongeren als ouderen. Dat dit ook vorm gegeven kan worden middels goed geëxamineerde permanente educatie is wat anders. En, het past wel degelijk in de lijn die al is ingezet met de introductie van de Wft en al helemaal met die van de Wft Pensioenverzekeringen. Weet u nog wat – mede – de aanleiding was voor de Wft Pensioenverzekeringen? Dat was het onderzoek van de AFM naar de kwaliteit van pensioenadvisering in de tweede pijler. Deze was toch ook dramatisch? ‘We’ hebben het dus aan onszelf te danken. Het lijkt mij goed om het vertrouwen in ‘pensioenadviseurs’ terug te krijgen van het grote publiek door het beste voorbeeld te geven. Daarna kunnen we dat perfect uitnutten jegens de andere (financiële) dienstverleners. Dit alles zou de criticasters toch moeten aanspreken. De nieuwe eisen/insteek zijn dus prima!

Mr. Theo Gommer MPLA is partner bij Akkermans & Partners Legal & Advice te Tilburg, waar hij tevens directeur van het Wetenschappelijk Bureau is. Daarnaast is hij advocaat bij Gommer & Partners Pensioen Advocaten en voorzitter van de Nederlandse Orde van PensioenDeskundigen.

Reageer