Artikel FD Selections: Pensioen: De pensioennorm

Is die er nog wel, is mijn eerste vraag? De norm waar altijd over gesproken word is natuurlijk 70%, want dat levert netto na pensioendatum, als die tenminste 65 jaar is, ongeveer hetzelfde op als 100% salaris voor 65 jaar. Formeel is de norm 2% per dienstjaar van het laatstverdiende salaris, althans fiscaal gezien.
Bij de ‘norm’ van 35 dienstjaren (lees, 35 jaren pensioenopbouw) levert dit namelijk 70% op. De Pensioenwet kent overigens helemaal geen norm. Logisch, want zij is er alleen maar om het pensioen dát wordt toegezegd te beschermen.
Internationaal stelt de Wereldbank en de OESO dat de norm ergens tussen de 45 en 65% ‘replacement’ is, van het laatst voor pensioendatum verdiende inkomen.

De vervolgvraag is dan wat het nut is van een norm als die toch niet wordt gehaald. Het gemiddelde pensioen is immers bij lange na niet 70%, maar slechts 45 à 50% (en als iemand dan 60% krijgt, krijgt iemand anders maar 35%…..). En dan nog eerder van het gemiddelde dan het laatst (ervan uitgaande dat dat ook het hoogste is) verdiende inkomen.

De vraag die dan weer opkomt is, is dat erg? Het primaire antwoord daarop is nee. Want het gaat er om of ik rond kan komen met mijn pensioen. En dat hangt af van vele andere factoren. Hoeveel heb ik nodig, wat zijn overige uitgaven (studie kinderen, huis etc.).
Dé norm is er dus niet. Zeker in de huidige tijd van individualisering is de norm van de een niet passend voor de norm van de ander. De sociale partners spreken niet voor niets over individuele flexibiliteit.

Dan een voorlopig laatste vraag. Is de werkgever verantwoordelijk voor het halen van de norm? Nee, is mijn antwoord. Dat kan ook niet, zelfs niet als iemand – wat natuurlijk tegenwoordig echt niet meer het geval is – 35 jaar bij dezelfde werkgever werkt.

De conclusie kan dus zijn dat er wel een norm is, maar die is 2% per dienstjaar op dit moment. Dat brengt mij bij DC-toezeggingen die uitgaan van het laatste premiepercentage
voor alle medewerkers, zo’n procent of 8 dus, uit de bekende premieovereenkomststaffels. Feitelijk zegt een werkgever dan ongeveer 0,4% pensioen toe aan een 60-jarige. Dat is op zich ook nog niet erg, mits dat eerlijk gecommuniceerd wordt…….

Dé pensioennorm is er niet. Wel ‘een’ norm. Die is 2% per dienstjaar. Of dat teveel is of te weinig hangt af van ieders wens en behoefte. Wel is het goed om een algemene norm te communiceren, zodat iedereen kan toetsen of hij/zij daar boven of onder zit. De vraag van de toekomst is dan of deze 2% moet blijven of dat we over moeten stappen naar een meer reële norm. Deze zal – mede het rapport van de Cie Goudswaard in acht nemende – eerder op 1,5% moeten liggen (bij 35 dienstjaren is dan dat 52,5%), dan hoger. Want een norm waar toch niemand aan komt lijkt mij niet logisch!

Reageer