- pensioenweblog.nl - http://www.pensioenweblog.nl -

Artikel FD Selections: Pensioen: ‘De bende van 14’ en goed koopmansgebruik

De ‘bende van 14’, zo worden de eerste 14 pensioenfondsen, lijkt het wel, weggezet inmiddels. Los van de ‘terechtheid’ hiervan lijkt het mij verstandig dat iedereen zich nu meldt. Zowel de fondsen waar wellicht toch ook meer aan de hand dan ze willen toegeven, maar vooral toch ook de fondsen waar niets aan de hand is. Vertel dat je je deelnemers hebt verteld dat er niets aan de hand is. Als dat echt zo is natuurlijk! Transparantie is echt de enige oplossing in deze.

De oplossing
Laten we allereerst concluderen dat de wijsheid hiervoor niemand in pacht heeft, ook ik niet (helaas). Het betreft namelijk iets wat in de toekomst plaatsvindt. Zelfs ervaringen uit het verleden, hoe ver we ook teruggaan, bieden geen soelaas. Iedereen die denkt in de toekomst te kunnen kijken, overschat zichzelf.

Goed koopmansgebruik
Ik heb dus maar even ‘leentje buur‘ gespeeld. In algemene zin en vooral ook in de fiscaliteit wordt altijd uitgegaan van en gesproken over goed koopmansgebruik. En ik projecteer dit natuurlijk vooral op DB-regelingen. Het begrip goed koopmansgebruik kent 3 uitgangspunten. Allereerst het eenvoudigheidsbeginsel. Wel, DB is eenvoudig; u krijgt
€ 10.000,- vanaf 65 jaar. Nu wordt het dus: u krijgt vanaf nu nog maar € 9.000,- per jaar, tot nader order. Dat moet dus gecommuniceerd worden. Dan het realiteitsbeginsel. Dus, maar eigenlijk is iedereen het daar wel over eens, uitgaan van actuele waarden en markrentes. Tot slot het voorzichtigheidsbeginsel. Een goede koopman is voorzichtig. Hij rekent zich snel arm en niet te snel rijk. Tenzij er natuurlijk goede redenen – en die zijn er altijd – zijn om dat niet te doen. Verlies snel pakken en winst uitstellen is plat gezegd het adagium voor fiscalisten. Dan betaal ik zeker niet te snel, te veel belasting, die pas achteraf wellicht gecorrigeerd wordt.

In de fiscaliteit wordt goed koopmansgebruik dan ook aangevuld met de eis van het volgen van een bestendige gedragslijn. Tja, de keus om in 2006 af te stappen van de fictieve rekenrente van 4% kunnen we dus niet zomaar terugdraaien, moet dan dus de conclusie zijn. Waarbij ik dus niet zeg dat die keus een goede was. Wel een realistische natuurlijk.

Advies aan ‘de bende van 14’
Gedraagt u zich als een goede koopman de komende tijd. Koopmannen zijn ook wel eens streng en hard. Voor zichzelf en ook voor hun klanten (pensioengerechtigden). Doet u dat niet dan krijgt u of ruzie (tussen gepensioneerden en actieven) of gaat u failliet. Dat kan niet de bedoeling zijn. Ik vind u geen ‘bende van 14’. U bent de 1e 14 fondsen die verrassend snel zijn geconfronteerd met de nieuwe pensioenwereld. Ach, prijst u zich gelukkig: u hebt het al gehad als anderen het misschien nog krijgen. Dat hoop ik niet, maar ik vrees het wel. Ook deze hoop/vrees-zin heb ik ‘vrij vertaald’ geleend. Van Henriette Prast (*): zij schreef: “Gepensioneerden, wees eens realistisch” en sloot af met: hope for the best, prepare for the worst!

(*) Henriette Prast is hoogleraar Persoonlijke Financiële Planning (Universiteit van Tilburg) en lid van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid.